26°C
Geschiedenis en cultuur van het Gardameer
Het gehele Gardameer-gebied is door de tijd heen getekend door talloze belangrijke historische gebeurtenissen, waarvan de sporen nog steeds zichtbaar zijn. Veel locaties zijn open voor het publiek en zelfstandig te bezoeken, terwijl andere alleen toegankelijk zijn via georganiseerde excursies.
GardaLanding is in staat om interessante, op maat gemaakte historisch-culturele routes te organiseren langs de belangrijkste bezienswaardigheden van het Gardameer. Dit type programma is ideaal voor geschiedenisliefhebbers, culturele verenigingen en onderwijsinstellingen. De bezoeken kunnen een specifiek thema volgen dat verbonden is aan een bepaald historisch tijdperk
Prehistorie
Het Gardameer-gebied werd al in de prehistorie bewoond, zoals blijkt uit oude rotstekeningen die dateren uit 1500 v.Chr. Een groot aantal van deze gravures is vooral te vinden op de Veronese oever, tussen Garda en Malcesine.
In de gemeente Torri del Benaco, in de buurt van Brancolino, bevinden zich de twee bekendste: de Pietra delle Griselle en de Pietra dei Cavalieri.
Het Museum van het Castello Scaligero in Torri del Benaco wijdt een zaal aan de rotstekeningen, een belangrijk symbool van dit historische tijdperk. Andere getuigenissen van de oude beschavingen die zich tussen het Neolithicum en de Bronstijd in het Gardameer-gebied vestigden, zijn de resten van pre-alpiene paalwoningdorpen. De meeste hiervan zijn gevonden aan de zuidelijke oever van het Gardameer, zoals de vindplaats Lavagnone in Desenzano en het Laghetto del Frassino in Peschiera.
Deze paalwoninglocaties zijn, samen met die in de rest van de Alpen, opgenomen op de UNESCO-Werelderfgoedlijst.
Veel van de resten liggen nog steeds onder water, maar natuurgetrouwe reconstructies en artefacten die tijdens het onderzoek zijn verzameld, worden bewaard in het Natuurhistorisch Museum van Verona.
Om meer te ontdekken over de vroege geschiedenis van het meer, zijn er musea in Bardolino en het museum van de visserij en de tradities van het meer in Peschiera del Garda.
Veel van de resten liggen nog steeds onder water, maar natuurgetrouwe reconstructies en artefacten die tijdens het onderzoek zijn verzameld, worden bewaard in het Natuurhistorisch Museum van Verona.
Om meer te ontdekken over de vroege geschiedenis van het meer, zijn er musea in Bardolino en het museum van de visserij en de tradities van het meer in Peschiera del Garda.
Een reis door de geschiedenis en cultuur voor een authentieke ervaring op de mooiste plekken van het Gardameer.
Romeinse periode
Credits: Stefano Valeri
De Romeinse periode is vooral zichtbaar in Verona, dat na Rome een van de Italiaanse steden is met de meeste zichtbare overblijfselen. Het belangrijkste symbool van de stad is de Arena, een amfitheater uit de 1e eeuw n.Chr. dat destijds werd gebruikt voor gladiatorengevechten. De Arena kan worden bezocht en is nog steeds in gebruik voor het zomerse operaseizoen.
Verona was in die tijd al van groot belang, omdat het op het kruispunt van de wegen Postumia, Gallica en Augusta lag. Een wandeling door het centrum is voldoende om dit openluchtmuseum te bewonderen, met zijn geplaveide straten, de Arco dei Gavi en Porta Leoni. In het Archeologisch Museum bij het Romeins Theater worden veel in de stad gevonden voorwerpen bewaard, variërend van mozaïeken tot alledaagse objecten.
Brescia heeft eveneens veel sporen bewaard uit deze periode, die een van de belangrijkste uit de geschiedenis van de stad was. In het bijzonder kan men het grote Archeologische Park van Romeins Brescia bezoeken, met het Capitolium en het Forum Romanum, die sinds 2011 op de UNESCO-Werelderfgoedlijst staan.
De belangrijke verbindingsweg die Milaan verbond met Brescia en Verona liep door het gebied van het lagere Gardameer. De Romeinen bereikten zo de kusten van het meer, waar zij imposante bouwwerken realiseerden en hun sporen nalieten.
In Sirmione is het mogelijk om de Grotte di Catullo te bezoeken: de resten van een grandioze Romeinse villa en de grootste archeologische vindplaats van Noord-Italië.
Een andere villa, waarvan de prachtige mozaïeken met taferelen van de jacht, visserij en het plattelandsleven perfect bewaard zijn gebleven, bevindt zich in Desenzano. Men vermoedt dat de villa toebehoorde aan Decentius, de broer van keizer Magnentius, aan wie de stad haar naam ontleent. In Desenzano wordt het landschap gedomineerd door het imposante kasteel, dat eveneens dateert uit de Romeinse tijd en later in de 11e eeuw werd herbouwd.
De Via Gallica liep ook door Peschiera del Garda, dat destijds Arilica werd genoemd. Hieraan danken de inwoners nog steeds hun naam: "Arilicensi". Binnen het Bastione Cantarane zijn nog resten te zien van een van de twee Romeinse torens die een brug ondersteunden, de enige oversteek over de rivier de Mincio. Dit maakte de stad, gelegen aan deze weg, tot een cruciaal controlepunt voor het doorgaande verkeer.
Niet te vergeten is het gebied van de Valpolicella, waar de Via Augusta richting de Brennerpas doorheen liep. Onlangs is er net buiten Negrar een perfect geconserveerd Romeins mozaïek aan het licht gebracht onder een wijngaard. Dit getuigt van een gebied dat rijk was aan Romeinse nederzettingen met villa's, dorpen en wijnkelders.
Al in de Romeinse tijd werden in dit gebied namelijk druiven verbouwd en wijn geproduceerd van gedroogde druiven, de voorloper van de huidige beroemde Amarone.
In Sirmione is het mogelijk om de Grotte di Catullo te bezoeken: de resten van een grandioze Romeinse villa en de grootste archeologische vindplaats van Noord-Italië.
Een andere villa, waarvan de prachtige mozaïeken met taferelen van de jacht, visserij en het plattelandsleven perfect bewaard zijn gebleven, bevindt zich in Desenzano. Men vermoedt dat de villa toebehoorde aan Decentius, de broer van keizer Magnentius, aan wie de stad haar naam ontleent. In Desenzano wordt het landschap gedomineerd door het imposante kasteel, dat eveneens dateert uit de Romeinse tijd en later in de 11e eeuw werd herbouwd.
De Via Gallica liep ook door Peschiera del Garda, dat destijds Arilica werd genoemd. Hieraan danken de inwoners nog steeds hun naam: "Arilicensi". Binnen het Bastione Cantarane zijn nog resten te zien van een van de twee Romeinse torens die een brug ondersteunden, de enige oversteek over de rivier de Mincio. Dit maakte de stad, gelegen aan deze weg, tot een cruciaal controlepunt voor het doorgaande verkeer.
Niet te vergeten is het gebied van de Valpolicella, waar de Via Augusta richting de Brennerpas doorheen liep. Onlangs is er net buiten Negrar een perfect geconserveerd Romeins mozaïek aan het licht gebracht onder een wijngaard. Dit getuigt van een gebied dat rijk was aan Romeinse nederzettingen met villa's, dorpen en wijnkelders.
Al in de Romeinse tijd werden in dit gebied namelijk druiven verbouwd en wijn geproduceerd van gedroogde druiven, de voorloper van de huidige beroemde Amarone.
Ontdek de geschiedenis en cultuur van de plekken die je bezoekt aan het Gardameer met een ervaring op maat.
Middeleeuwen
Credits: Niels Keekstra
De middeleeuwse periode is een van de tijdperken die de meest duidelijke sporen heeft nagelaten in het gehele gebied van Verona en het Gardameer.
Met name na het jaar 1000, ten tijde van de heerschappij van de adellijke families (Signorie), hebben drie families verdedigingswerken van grote waarde achtergelaten die nog steeds zeer gewaardeerd worden: de families Scala, Visconti en Gonzaga
Verona en het Gardameer werden vanaf het midden van de 13e eeuw tot het einde van de 14e eeuw bestuurd door de familie Della Scala. In korte tijd groeiden zij uit tot een van de machtigste heersers (Signorie) van Italië en bouwden zij diverse verdedigingswerken om hun grondgebied te beschermen.
In de belangrijkste steden aan het meer vind je dan ook majestueuze voorbeelden van middeleeuwse vestingen met torens, donjons en gekanteelde muren.
We hebben het hier over de ommuurde stad Lazise, de vesting van Peschiera del Garda en het kasteel op het schiereiland van Sirmione. Verder naar het noorden vinden we de kastelen van Torri del Benaco en Malcesine.
Ook in het binnenland werd een zuidwestelijk verdedigingssysteem opgezet, aan de grens met de gebieden van de families Visconti en Gonzaga. De kastelen van Ponti sul Mincio, Monzambano, Villafranca, Soave en Valeggio sul Mincio maken deel uit van dit systeem. In Verona domineert het imposante Castelvecchio, het kasteel gebouwd in het midden van de 14e eeuw, met zijn gekanteelde brug over de rivier de Adige.
Met name na het jaar 1000, ten tijde van de heerschappij van de adellijke families (Signorie), hebben drie families verdedigingswerken van grote waarde achtergelaten die nog steeds zeer gewaardeerd worden: de families Scala, Visconti en Gonzaga
De familie Della Scala
Verona en het Gardameer werden vanaf het midden van de 13e eeuw tot het einde van de 14e eeuw bestuurd door de familie Della Scala. In korte tijd groeiden zij uit tot een van de machtigste heersers (Signorie) van Italië en bouwden zij diverse verdedigingswerken om hun grondgebied te beschermen.
In de belangrijkste steden aan het meer vind je dan ook majestueuze voorbeelden van middeleeuwse vestingen met torens, donjons en gekanteelde muren.
We hebben het hier over de ommuurde stad Lazise, de vesting van Peschiera del Garda en het kasteel op het schiereiland van Sirmione. Verder naar het noorden vinden we de kastelen van Torri del Benaco en Malcesine.
Ook in het binnenland werd een zuidwestelijk verdedigingssysteem opgezet, aan de grens met de gebieden van de families Visconti en Gonzaga. De kastelen van Ponti sul Mincio, Monzambano, Villafranca, Soave en Valeggio sul Mincio maken deel uit van dit systeem. In Verona domineert het imposante Castelvecchio, het kasteel gebouwd in het midden van de 14e eeuw, met zijn gekanteelde brug over de rivier de Adige.
Uit dit bloeiende tijdperk onder de familie Della Scala zijn in de stad ook kerken en monumenten bewaard gebleven, zoals de fontein van Madonna Verona, de Torre dei Lamberti en de Torre del Gardello. In het historische centrum kun je het Palazzo Scaligero bewonderen, de residentie van de heersers, evenals de karakteristieke Arche Scaligere: de monumentale praalgraven gebouwd in de Italiaanse gotische stijl.
De heerschappij van de Visconti en de Gonzaga
Met de val van de Della Scala-familie tegen het einde van de 14e eeuw, begon voor Verona de heerschappij van de Visconti.
De heersers maakten gebruik van veel van de door de Scaligeri gebouwde vestingen en stadsmuren om de controle over het gebied te behouden en hun macht te versterken. In het bijzonder zijn Castel San Pietro en Castel San Felice aan hen te danken, gebouwd op de heuvels vlakbij de stad Verona.
In het Gardameer-gebied zijn hun sporen nog te vinden in Castelnuovo met de Torre Viscontea en bij de Rocca di Lonato. Een ander werk van hun hand was de brug-dam van Borghetto sul Mincio, ontworpen om de loop van de rivier de Mincio te verleggen en Mantua te beroven van het water dat de meren voedde. Het doel was om Mantua te veroveren, het centrum van de prestigieuze familie Gonzaga, die echter tot 1700 de macht over de stad wist te behouden.
La signoria sfrutta per il controllo del territorio e il mantenimento del proprio potere molte delle fortezze e cinte murarie realizzate dagli Scaligeri rinforzandole. In particolare si deve a loro la realizzazione di Castel San Pietro e di Castel San Felice costruiti sulle colline a ridosso della città di Verona.
Nel territorio gardesano resta loro traccia a Castelnuovo con la Torre Viscontea e alla Rocca di Lonato. Un’altra loro opera fu il ponte-diga di Borghetto sul Mincio, ideato per deviare il corso del Mincio e privare Mantova del corso d’acqua che alimentava i laghi. L’obbiettivo era riuscire a espugnare Mantova, centro della prestigiosa famiglia dei Gonzaga che però mantenne il suo dominio sulla città fino al 1700.
Renaissance-periode
Credits: Franco Lanfredi
De renaissance in Verona en aan het Gardameer werd getekend door de dominatie van de Serenissima Republiek Venetië. Deze heerschappij die bijna vierhonderd jaar duurde, bracht stabiliteit en veiligheid in het gebied en een daaruit voortvloeiende wijdverspreide welvaart.
In dit historische tijdperk werden aan het Gardameer grote adellijke paleizen gebouwd en nieuwe imposante vestingwerken om het gebruik van nieuwe aanvals- en doorbraakinstrumenten tegen te gaan.
Onder de meest imposante werken die de Venetianen aan het Gardameer realiseerden, bevindt zich ongetwijfeld de vesting van Peschiera del Garda. Het vijfhoekige complex ligt op een strategisch punt voor de controle over het waterbekken. Van hun hand zijn ook de twee toegangspoorten, Porta Verona en Porta Brescia en de Ponte dei voltoni die het Canale di Mezzo overspant. In Verona bouwden de Venetianen monumentale poorten in renaissancestijl en in dezelfde stijl maakten zij de gevel van het Palazzo del Capitano en de Loggia del Consiglio. Onder de paleizen noemen we palazzo Maffei, het Palazzo della Gran Giardia en palazzo Carlotti.
In het gebied van de provincie verspreidde zich daarentegen de mode van de villa veneta. Villa Mosconi Bertani, Villa Santa Sofia en Villa della Torre zijn daar enkele voorbeelden van in de Valpolicella; terwijl Villa Guarienti het meer domineert vanaf de prachtige Punta San Vigilio.
In dit historische tijdperk werden aan het Gardameer grote adellijke paleizen gebouwd en nieuwe imposante vestingwerken om het gebruik van nieuwe aanvals- en doorbraakinstrumenten tegen te gaan.
Onder de meest imposante werken die de Venetianen aan het Gardameer realiseerden, bevindt zich ongetwijfeld de vesting van Peschiera del Garda. Het vijfhoekige complex ligt op een strategisch punt voor de controle over het waterbekken. Van hun hand zijn ook de twee toegangspoorten, Porta Verona en Porta Brescia en de Ponte dei voltoni die het Canale di Mezzo overspant. In Verona bouwden de Venetianen monumentale poorten in renaissancestijl en in dezelfde stijl maakten zij de gevel van het Palazzo del Capitano en de Loggia del Consiglio. Onder de paleizen noemen we palazzo Maffei, het Palazzo della Gran Giardia en palazzo Carlotti.
In het gebied van de provincie verspreidde zich daarentegen de mode van de villa veneta. Villa Mosconi Bertani, Villa Santa Sofia en Villa della Torre zijn daar enkele voorbeelden van in de Valpolicella; terwijl Villa Guarienti het meer domineert vanaf de prachtige Punta San Vigilio.
De stad Mantova onder de heerschappij van de Gonzaga's werd een van de meest prestigieuze hoofdsteden van de Italiaanse renaissance.
De Gonzaga's behoorden tot de belangrijkste mecenassen van die tijd en maakten van Mantova een van de meest prominente steden en een van de belangrijkste kunstcentra.
De familie verwelkomde verschillende vooraanstaande intellectuelen aan hun hof, die een onuitwisbare stempel drukten op de architectuur van de stad.
Aan hen hebben we het Palazzo Ducale met de beroemde Camera degli Sposi, de kerken San Sebastiano en Sant’Andrea en het Palazzo Te te danken.
De Gonzaga's behoorden tot de belangrijkste mecenassen van die tijd en maakten van Mantova een van de meest prominente steden en een van de belangrijkste kunstcentra.
De familie verwelkomde verschillende vooraanstaande intellectuelen aan hun hof, die een onuitwisbare stempel drukten op de architectuur van de stad.
Aan hen hebben we het Palazzo Ducale met de beroemde Camera degli Sposi, de kerken San Sebastiano en Sant’Andrea en het Palazzo Te te danken.
Habsburgse periode
Credits: M. Pavioli
De periode van de dominazione asburgica van 1800 in Verona en in het hele omliggende gebied werden grootse militaire werken gerealiseerd.
Het keizerrijk bouwde namelijk muren, bastions, forten, kazernes en logistieke gebouwen; een bezoek aan deze locaties maakt het mogelijk om de georganiseerde en effectieve militaire strategie te begrijpen die het kenmerkte.
In Verona zijn de stadsmuren, het Oostenrijkse militaire hospitaal, het Arsenaal en de Mastino-kazerne nog goed bewaard gebleven. Met de kabelbaan bereik je Castel San Pietro, dat door de Oostenrijkers werd omgebouwd tot kazerne. De ideale plek om de volledige controle over het gebied te hebben.
Over de hele heuvelachtige zone van Verona zijn Oostenrijkse torens en forten verspreid, de reden waarom het gebied vandaag de dag de naam Torricelle draagt.
Het keizerrijk bouwde namelijk muren, bastions, forten, kazernes en logistieke gebouwen; een bezoek aan deze locaties maakt het mogelijk om de georganiseerde en effectieve militaire strategie te begrijpen die het kenmerkte.
In Verona zijn de stadsmuren, het Oostenrijkse militaire hospitaal, het Arsenaal en de Mastino-kazerne nog goed bewaard gebleven. Met de kabelbaan bereik je Castel San Pietro, dat door de Oostenrijkers werd omgebouwd tot kazerne. De ideale plek om de volledige controle over het gebied te hebben.
Over de hele heuvelachtige zone van Verona zijn Oostenrijkse torens en forten verspreid, de reden waarom het gebied vandaag de dag de naam Torricelle draagt.
De militaire vestingwerken strekken zich ook uit over het hele Gardameer-gebied en vormen een uniek defensief en territoriaal controlecomplex. Enkele van de forten die nog steeds zichtbaar zijn, zijn: forte Papa in Peschiera, het fort van Pastrengo, forte Ardietti in Ponti sul Mincio, het fort van Rivoli en het fort van Riva del Garda.
Het keizerrijk stelde ook een "Quadrilatero difensivo" (verdedigingsvierhoek) in, die de vestingen van Peschiera del Garda, Mantova, Legnago en Verona met elkaar verbond. Hierdoor controleerden zij het uitgestrekte gebied van de Po-vlakte en belemmerden zij de doorgang van vijandelijke troepen in de regio.
Het Gardameer-gebied, in het bijzonder Custoza, San Martino en Solferino, was het toneel van de tragische en bloedige veldslagen tussen Italianen en Oostenrijkers tijdens de onafhankelijkheidsoorlogen. In San Martino is het mogelijk om het monumentale complex te bezoeken dat is opgericht ter nagedachtenis aan deze veldslagen uit de Risorgimento, waar kleding, wapens en andere oorlogsherinneringen worden bewaard
Het keizerrijk stelde ook een "Quadrilatero difensivo" (verdedigingsvierhoek) in, die de vestingen van Peschiera del Garda, Mantova, Legnago en Verona met elkaar verbond. Hierdoor controleerden zij het uitgestrekte gebied van de Po-vlakte en belemmerden zij de doorgang van vijandelijke troepen in de regio.
Het Gardameer-gebied, in het bijzonder Custoza, San Martino en Solferino, was het toneel van de tragische en bloedige veldslagen tussen Italianen en Oostenrijkers tijdens de onafhankelijkheidsoorlogen. In San Martino is het mogelijk om het monumentale complex te bezoeken dat is opgericht ter nagedachtenis aan deze veldslagen uit de Risorgimento, waar kleding, wapens en andere oorlogsherinneringen worden bewaard
De Grote Oorlogen van de 20e eeuw
Credits: Maria Bosetti - Maria.santiago18 (IG)
De geschiedenis en de cultuur van veel locaties die aan het Gardameer te bezoeken zijn, is ook verbonden met deze periode van de Novecento (twintigste eeuw).
Veel van de door het Oostenrijkse keizerrijk gerealiseerde structuren werden ook tijdens de Grote Oorlogen voor militair gebruik aangewend.
Een gebouw dat een fundamentele rol speelde voor het lot van de Eerste Wereldoorlog was het Palazzo del Comando di Piazzaforte in Peschiera del Garda. Vandaag de dag bekend als de Palazzina storica, vond hier in 1917 de intergeallieerde conferentie plaats om te beslissen hoe te reageren op de nederlaag bij Caporetto. Koning Victor Emanuel III ontmoette hier de vertegenwoordigers van Groot-Brittannië en Frankrijk om de militaire situatie te analyseren en de noodzakelijke tegenmaatregelen te bestuderen.
Binnen in de Palazzina Storica bevindt zich nu een museum dat historische getuigenissen met betrekking tot de Grote Oorlog verzamelt, van objecten en uniformen tot originele documenten. In het Gardameer-gebied vertellen ook andere musea over deze belangrijke periode van de grote oorlogen. Waaronder het Mu.sa di Salò, dat in zijn zalen de identiteit van de stad vertelt, die beroemd werd als zetel van de kantoren van de Italiaanse Sociale Republiek. Opgericht door Mussolini in 1943 en ook wel bekend als de Republiek van Salò. Het museum verzamelt wapens, uniformen en vertelt over de bijdrage aan de nationale geschiedenis, terwijl het ook vaak tijdelijke tentoonstellingen over dit thema huisvest.
In het Trentino-deel van het meer, aan de voet van bergen bezaaid met vestingwerken en loopgraven, maken verschillende musea en historische locaties deel uit van de Rete Trentino Grande Guerra. De musea verzamelen materialen en beelden ter nagedachtenis aan deze gebeurtenissen die het gebied, de bevolking en het landschap diepgaand hebben getekend.
Uniek in zijn soort is il Vittoriale degli Italiani in Gardone Riviera.
Een complex van gebouwen, tuinen, waterlopen en een prachtig openluchttheater. Gebouwd vanaf 1921 door de dichter Gabriele d’Annunzio met de hulp van architect Gian Carlo Maroni.
Het huis-museum werd gerealiseerd ter nagedachtenis aan het onnavolgbare leven van deze dichter-soldaat en zijn daden tijdens de Eerste Wereldoorlog.
Uniek in zijn soort is il Vittoriale degli Italiani in Gardone Riviera.
Een complex van gebouwen, tuinen, waterlopen en een prachtig openluchttheater. Gebouwd vanaf 1921 door de dichter Gabriele d’Annunzio met de hulp van architect Gian Carlo Maroni.
Het huis-museum werd gerealiseerd ter nagedachtenis aan het onnavolgbare leven van deze dichter-soldaat en zijn daden tijdens de Eerste Wereldoorlog.
